Παναγία Πορταΐτισσα

Παναγία Πορταΐτισσα

Τρίτη, 29 Αυγούστου 2017

Ποιοὶ ἐπίσκοποι τῆς Σερβικῆς Ἐκκλησίας εἶναι κάτοχοι τοῦ παπικοῦ δακτυλιδίου

 
 
Ποιοὶ ἐπίσκοποι τῆς Σερβικῆς Ἐκκλησίας εἶναι κάτοχοι τοῦ παπικοῦ δακτυλιδίου


100.000 ἘΥΡΩ ΔΙ' ἘΞΑΓΟΡΑΝ ἈΡΧΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΕΙΔΗΣΕΩΝ;
- δύο Ιουστινίται τιμῶνται μὲ τὸ ἐπισκοπικὸ δακτυλίδιον τοῦ Πάπα -

- ὑπερήφανοι διότι οὕτως ἀνεγνωρίσθησαν ἀπὸ τὸν Πάπα ὡς κανονικοὶ ἐπίσκοποι τῆς «ἐκκλησίας» τοῦ Χριστοῦ -


Ἀρχιμ. Συμεὼν (Βιλόφσκυ)

Μία περίεργη ἀντίληψη αἰωρεῖται ἐδῶ καὶ δεκαετίες εἰς τὴν Ἑλλάδα γιὰ τὸν χαρακτήρα καὶ τὸ εἰδοποιὸ γνώρισμα τῶν μαθητῶν τοῦ ἁγίου Ιουστίνου Πόποβιτς. Θεωρεῖται δηλαδὴ ὅτι εἶναι πατερικοὶ θεολόγοι, ὅτι πιστὰ ἀκολουθοῦν τὴν ὁδὸ τῶν Ἁγίων Πατέρων, ὅτι εἶναι βαθυνούστατοι γνῶστες τῆς πατερικῆς θεολογίας καὶ ὅτι ἔχουν παραδοσιακὸ καὶ πατερικὸ φρόνημα.

Εἶναι μία εἰκόνα ποὺ ἐπιμελῶς χτίστηκε ἐδῶ στὴν Ἑλλάδα -καὶ δὲν θὰ εἶναι λάθος νὰ εἰπωθεῖ, καὶ μὲ σκοπιμότητα (βλ. π.χ. τήν δεκαετία τοῦ ΄70 ἔκδοση τοῦ βιβλίου «Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία καὶ ὁ οἰκουμενισμὸς» τοῦ γέροντὸς τοὺς Ιουστίνου Πόποβιτς· ποὺ εἶναι μιὰ ἄλλη καὶ ἐνδιαφέρουσα ἱστορία, ἀλλὰ τὴν ἀφήνουμε τώρα)- ἐνῶ στὸ ἔδαφος τῆς δικαιοδοσίας τῆς Σερβικῆς Ἐκκλησίας ἔχουνε ἤδη ἀπὸ τὴν δεκαετία τοῦ '70 (ὡς καθηγητὲς πλέον τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Βελιγραδίου) ἀρχίσει τὴν συμμετοχὴ τοὺς στὴν οἰκουμενικὴ κίνηση, μὲ τοὺς ἀδελφοὺς παπικοὺς ἀπὸ τὴν Κροατία καὶ Σλοβενία (πράξη ποὺ ἐγκαινιάστηκε μὲ τὴν δικὴ τοὺς ἐισέλευσι στὴν Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Βελιγραδίου). Ἄλλο ζήτημα ποὺ τίθεται εἶναι τὸ ἑξῆς ἐρώτημα· πὼς ἔτυχαν διορισμοῦ ὡς καθηγητὲς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς, ἐνῶ ἦσαν μαθητὲς τοῦ γέροντος Ιουστίνου, ὁ ὁποῖος ὡς γνωστὸν βρισκόταν γιὰ δεκαετίες ὑπὸ περιορισμὸ στὴ μονὴ τῶν Ἀρχαγγέλων τοῦ Τσέλιε, χωρὶς νὰ ἔχει διόλου καλὲς σχέσεις μὲ τὸν τότε πανίσχυρο Πατριάρχη Γερμανό, γνωστὸ συνεργάτη καὶ ὑποστηριχτὴ τοῦ κομμουνιστικοῦ καθεστῶτος τοῦ Τίτο, τοῦ ὁποίου καὶ ἦταν ἐπιλογὴ γιὰ τὸν πατριαρχικὸ θρόνο· καὶ δὲν ἄργησε νὰ τοὺς ἀνταποδόσει τὴν ἄνοδὸ τοῦ στὸν θρόνο, δημιουργώντας σύντομα τὸ «Μακεδονικὸ» σχίσμα, ὕστερα καὶ τὸ «Ἀμερικάνικο», κατὰ τὴν ἀπαίτηση τοῦ κομμουνιστικοῦ καθεστῶτος, καὶ ἄλλα πολλὰ (γιὰ αὐτὸ καὶ ἀπέκτησε τὴν προσωνυμία «κόκκινος» πατριάρχης). Ἐπιπλέον δὲ «ἔτυχαν» φιλοξενίας στὸ Πατριαρχικὸ μέγαρο τοῦ Βελιγραδίου - μένοντας οὕτως γιὰ πολλὰ χρόνια κάτω ὑπὸ τὴν ἴδια στέγη μαζὶ μὲ τὸν Πατριάρχη Γερμανό. Ἐκεῖ, ἦταν μόνημα ἐγκαταστημένοι ἕως τῆς εἰς Ἐπίσκοπον προαγωγῆς τούς, ἡ ὁποία εἶχε ἀρχίσει σταδιακὰ ἤδη ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τοῦ ἀκόμα σκληροῦ κομμουνισμοῦ καὶ ἐπὶ πατριαρχείας τοῦ Πατριάρχου Γερμανοῦ, ὁ ὁποῖος ὁ ἴδιος ἄρχισε νὰ τοὺς προάγει εἰς τὸ ἐπισκοπικὸ ἀξίωμα. Ἀλλὰ δεδομένου ὅτι πρότερον εἴχανε περάσει ἀπὸ Σχολὲς εἴτε παπικὲς στὴ Ρώμη εἴτε κατὰ παράδοση καὶ ἀκραιφνῶς νεορθόδοξες ὡς Ἰνστιτοῦτο τοῦ ἁγίου Σεργίου στὸ Παρίσι (ὅπου πέρασαν καὶ οἱ τρεῖς, Ἀμφιλόχιος, Ἐιρηναίος Μπούλοβιτς καὶ Ἀθ. Γιέφτιτς)- κάποια πράγματα ἀπὸ τὴν σταδιοδρομία τοὺς δὲν πρέπει νὰ μᾶς ἐκπλήττουν. Μόνο μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου ἄρχισε νὰ ισχναίνει τὸ ἐπιμελῶς δημιουργημένο προσωπεῖο καὶ νὰ ἀναδύεται τὸ πραγματικὸ τοὺς πρόσωπο.

Ἐδῶ θὰ παρουσιαστοῦν μερικὰ στοιχεῖα ποὺ προέρχονται ἀπὸ τοὺς ἰδίους τοὺς πρωταγωνιστὰς καὶ μαρτυροῦν τὴν στενότατη καὶ μακροχρόνια σχέση τοὺς μὲ τὸ Βατικανό, σχέση ἀλληλοσεβασμοῦ, ἕως τῆς τρυφερῆς ἀγάπης..., καὶ συνεργασίας.

Πρόκειται κατ' ἀρχὰς γιὰ μία ὁμιλία τὴν ὁποία ἐκφώνησε ὁ ἐπίσκοπος Μπάτσκας Ἐιρηναίος Μπούλοβιτς σὲ πανηγυρικὴ ἐπέτειο γιὰ τὰ 25 χρόνια τῆς παποσύνης τοῦ πάπα Ἰωάννη Παύλου τοῦ Β'. Ἡ ὁμιλία πραγματοποιήθηκε σὲ παπικὸ ναὸ τοῦ Βελιγραδίου καὶ δημοσιεύτηκε στὸν ἡμερήσιο τύπο[1]. Ἡ ὁμιλία τοῦ διακρίνεται ἀπὸ μεγάλη τρυφερότητα πρὸς τὸ πρόσωπο τοῦ πάπα, σεβασμὸ ποὺ μετατρέπεται σὲ θαυμασμό, καὶ καύχηση γιὰ τὴν ἐμπειρία τῆς προσωπικῆς γνωριμίας μαζὺ τοῦ. Ἐκεῖ, στὴν ροὴ τοῦ λόγου καὶ ἐπάνω στὸν ἐνθουσιασμὸ ποὺ τὸν συνέπαιρνε μιλώντας γιὰ τὸν ποντίφικα, ἀπεκάλυψε τὴν τιμὴ ποὺ τοὺς ἔκανε ὁ ποντίφικας -δωρίζοντὰς τοὺς τὸν ἐπισκοπικὸ σταυρὸ καὶ τὸ δαχτυλιδί, τὸ ἴδιο δαχτυλίδι ποὺ δίδει καὶ στοὺς ρωμαιοκαθολικοὺς ἐπισκόπους ὡς διακριτικὸ γνώρισμα τοῦ ἐπισκοπικοῦ ἀξιώματος, καὶ τὴν συγκίνηση ἀπὸ τὴν ὁποία ἐνεφοροῦντο ἕνεκεν αὐτῆς τῆς πράξεως τοῦ πάπα.

Δὲν τοὺς συγκίνησε ὅμως ἡ ἀνάμειξη τοῦ πάπα Ἰωάννου Παύλου τοῦ Β΄στὴν κρίση τῆς Γιουγκοσλαβίας, οὔτε ἡ ἀφ' ἑνὸς μὲν ἐχθρικὴ τοῦ στάση ἐναντίον τὸν Σέρβων, ἀφ' ἑτέρου δὲ προστατευτικὴ καὶ εὐνοϊκὴ πρὸς τοὺς Μουσουλμάνους καὶ τοὺς Κροάτες. Δὲν τοὺς συγκίνησε ἡ ἀνοιχτὴ τότε ἀπαίτηση τοῦ πάπα Ἰωάννου Παύλου 'β «ἀφοπλίστε τοὺς Σέρβους καὶ ἐξοπλίστε τοὺς Μουσουλμάνους». Δὲν τοὺς συγκίνησε τὸ γεγονὸς ὅτι τὸ Βατικανὸ ὑπὸ τοῦ πάπα Ἰωάννου Παύλου 'β ήτο τὸ πρῶτο κράτος παγκοσμίως ποὺ ἀναγνώρισε τὴν ἀνεξαρτησία τῆς Κροατίας καὶ τὴν νομημότητα ἐξόδου τοῦ ἀπὸ τὴν Ὁμοσπονδία τῆς Γιουγκοσλαβίας. Δὲν τοὺς συγκίνησε ἡ τραγικότητα τῆς πραγματικότητας ποὺ χιλιάδες Σέρβοι ἐκείνη τὴν ἐποχὴ -καὶ ὄχι μόνο, διότι αὐτὸ συνεχίζεται μέχρι σήμερα, ὅπως καὶ προηγεῖτο στὸ 'β Παγκόσμιο Πόλεμο καὶ στὴν μεταπολεμικὴ ἐποχὴ- ἀναγκάστηκαν καὶ ἀλλαξοπίστησαν δεχόμενοι τὸν ρωμαιοκαθολικισμό, γενόμενοι οὕτως φανατικότεροι καὶ ἀπὸ τοὺς ἰδίους τοὺς Κροάτες μὲ τὸ μίσος τοὺς ἐναντίον τῶν Σέρβων. Καὶ ὁ ἴδιος τότε εὐρωβουλευτὴς τοῦ ΠΑΣΟΚ Γ. Ρωμαῖος μαρτυρεῖ ὅτι «ἀπροκάλυπτα τὸ Βατικανὸ συνεισφέρει τὴν πολιτικὸ-οἰκονομικὴ τοῦ δύναμη στὸν κοινὸ σκοπό, τὴ συρρίκνωση καὶ ἐθασθένηση τῆς Ὀρθόδοξης Σερβίας, ὥστε νὰ ἐνισχυθεῖ ὁ δικὸς τοῦ ρόλος στὴ "Νέα Τάξη" ποὺ σχεδιάζεται στὰ Βαλκάνια» (Τὸ Βῆμα, 31-1-1993). Ἐπίσης, σύμφωνα μὲ τὸν π. Θεόδωρο Ζήση «μὲ τὶς εὐλογίες τοῦ πάπα [Ἰωάννου Παύλου β'] διαλύθηκε ἡ Γιουγκοσλαβία στὶς ἡμέρες μᾶς»[2]. Ἂς μὴ γυρίσουμε πιὸ πίσω στὸ 'β Παγκόσμιο Πόλεμο, στὸ τότε Ἀνεξάρτητο Κράτος τῆς Κροατίας, τὸ κράτος τῶν Ουστάσι, στὴν κρατικὰ ὀργανωμένη γενοκτονία τῶν Ὀρθοδόξων (σχισματικῶν κατ' αὐτοὺς) Σέρβων, μὲ ἐνεργὸ καὶ πρωταγωνιστικὸ ρόλο τοῦ ρωμαιοκαθολικοῦ κλήρου σὲ σφαγὲς τοῦ ἀμάχου Σερβικοῦ πληθυσμοῦ (εἶναι πλέον ἱστορικὰ ἀποδεδειγμένα αὐτὰ τὰ στοιχεῖα). Ἡ γενοκτονία γινόταν μέσα σὲ στρατόπεδα συγκέντρωσης ὅπως τὸ Γιασένοβατς, μὲ τοὐλάχιστον 700.000 θύματα τῶν ἀμάχων μόνο σ' αὐτὸ τὸ στρατόπεδο- πολλοὺς ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἀναβάπτιζαν πρὶν ἀπὸ τὴν ἐκτέλεση γιὰ νὰ σώσουν τὶς ψυχὲς τοὺς (!), «ταῖς ἐυλογίαις» τοῦ Βατικανοῦ,  τὸ ὁποῖο εἶχε τὸ ρόλο τοῦ ἠθικοῦ αὐτουργοῦ ὅλου αὐτοῦ τοῦ ὀργανωμένου ἐγκλήματος, μὲ ἀποτέλεσμα τὸ μεθεπόμενο χρονικὸ διάστημα νὰ ἀρχίσει ὁ πάπας Ἰωάννης Παῦλος 'β τὴν διαδικασία τῆς «ἁγιοποιήσεως» τοῦ καρδιναλίου Στέπινατς, ἀνακηρύσσοντὰς τὸν ἤδη «μακάριο» (beatus) τὸ 1998, εὐλογώντας καὶ ἐπιβραβεύοντας τὰ προηγούμενα, δείχνοντας ἐμμέσως πλὴν σαφῶς καὶ τὸν δρόμο γιὰ τὰ μελλοντικά. 
Καὶ λογικὸ εἶναι νὰ μὴν τοὺς συγκινοῦν ὅλα αὐτὰ τὴν στιγμὴ ποὺ τοὺς συγκίνησε πολὺ τὸ δῶρο τοῦ πάπα -τὸ δαχτυλίδι καὶ ὁ ἐπισκοπικὸς σταυρὸς- μὲ τὰ ὁποία τοὺς ἔδειξε ὅτι σὲ αὐτοὺς τοὺς δύο «βλέπει νομίμους ἐπισκόπους τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, ὡς βλέπει καὶ σὲ δικοὺς τοῦ ἐπισκόπους». Ἐπίσης, τοὺς συγκινεῖ, ὅπως θὰ δοῦμε ἀπὸ τὴν ὁμιλία τοῦ, τὸ ἐνδιαφέρον ἐκ μέρους τοῦ πάπα Ἰωάννου Παύλου γιὰ αὐτοὺς τοὺς δύο. Σὲ αὐτὴ τὴ φάση τὶ νὰ ποῦμε γιὰ τὰ δόγματα καὶ τὴν διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας, τὰ ὁποία ἀσφαλῶς καὶ ὑπερτεροῦν ἀπέναντι σὲ ὅλα ἐκεῖνα ποὺ ἐκθέσαμε προηγουμένως, τὴν στιγμὴ ποὺ ἡ Ἐκκλησία μᾶς μὲ ὅλη τὴν Παράδοση καὶ μὲ ὅλους τοὺς Πατέρες καὶ Ἁγίους τῆς μαρτυρεῖ καὶ βοᾶ ὅτι ὁ παπισμὸς εἶναι αἵρεση, δὲν εἶναι Ἐκκλησία, καὶ ὁ πάπας εἶναι αἱρεσιάρχης; Καὶ τὶ μπορεῖ νὰ σκεφτεῖ κανείς, ἐφόσον γιὰ λογαριασμὸ τίνος θὰ λειτουργοῦν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, τίνος συμφέροντα θὰ ὑπηρετοῦν; Ἐκείνου ποὺ τοὺς συγκινεῖ -μὲ τὰ πολύτιμα δῶρα ποὺ τοὺς κάνει, ὥστε νὰ ὑπερηφανεύονται γιὰ τὴν προσωπικὴ γνωριμία μαζὶ τοῦ, καὶ ποὺ τοὺς ἀναγνωρίζει καὶ «προάγει» σὲ ἀληθινοὺς ἐπισκόπους τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, ἰσότιμους πλέον μὲ τοὺς δικοὺς τοῦ, παπικοὺς ἐπισκόπους, ἢ ἐκείνων ποὺ τοὺς εἶναι ἀδιάφοροι; Ὁ νοῶν νοείτω.

Ἀρχιμ. Συμεὼν (Βιλόφσκυ)

Ἃς δοῦμε, ὅμως, τώρα τὴν ὁμιλία ποὺ ἐκφωνήθηκε στὸ παπικὸ ναὸ τοῦ Βελιγραδίου, μέσα σὲ μιὰ θρησκευτικὴ τελετή.

«Πρῶτα θέλω νὰ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνη μοῦ ἐξ ὀνόματος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας γιὰ τὴν πρόσκληση ... καὶ γιὰ τὴν εὐκαιρία νὰ συμμεριστῶ ἀπόψε μαζὶ σᾶς τὶς ταπεινὲς μοῦ σκέψεις, ἐντυπώσεις καὶ αἰσθήματα, σ' αὐτὴ τὴν ἐπίσημη στιγμὴ ποὺ ὅλη ἡ Ρωμαιοκαθολικὴ Ἐκκλησία σ' ὅλο τὸν κόσμο, μὲ τὴ συμμετοχὴ καὶ ἄλλων χριστιανῶν καὶ ὅλων τῶν ἀνθρώπων τῆς καλῆς θελήσεως, πανηγυρίζει τὴν ἀργυρὴ ἐπέτειο τοῦ ποντιφικάτου, τῆς ἀρχιποιμαντικὴς διακονίας τοῦ Παναγιοτάτου ἐπισκόπου Ρώμης, τῆς καλουμένης αἰώνιας πόλης, τοῦ ἡγέτη τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας, ἢ ὡς ἐμεῖς οἱ Ὀρθόδοξοι λέμε μὲ τὴ δικὴ μᾶς ὁρολογία - τοῦ πατριάρχου ὅλης τῆς χριστιανικῆς Δύσεως. Ἡ ἀργυρὴ ἐπέτειος εἶναι γεγονός, ἀφορμὴ γιὰ ὅλους μᾶς νὰ συλλογιστοῦμε ἐπάνω σὲ παράδειγμα καὶ μήνυμα τοῦ προσώπου τοῦ.

+  +  +

Πιστεύοντας, λοιπὸν -πρὶν ἀπὸ ὅλα ὅλοι οἱ ρωμαιοκαθολικοὶ πιστοὶ- σὲ κάθε ἐπίσκοπο, καὶ ἰδιαίτερα σὲ πρῶτο μεταξὺ τῶν ἐπισκόπων τοῦ, ἐκείνου ποὺ ἐπὶ μία σειρὰ αἰώνων, σὲ ὁλόκληρα 1000 χρόνια, ἦταν καὶ πρῶτος ἐπίσκοπος ὅλης τῆς χριστιανικῆς οἰκουμένης, τὴν ἐποχὴ ποὺ ὑπῆρχε μιὰ καὶ ἑνιαία χριστιανικὴ οἰκουμένη, ἐλπίζουμε καὶ δεόμεθα στὸ Ἅγιο Πνεῦμα νὰ ἔλθει πάλι ὁ χρόνος γιὰ ἀποκατάσταση μιᾶς ἑνιαίας χριστιανικῆς οἰκουμένης, ὅταν, ἐὰν αὐτὸ πραγματοποιηθεῖ μέσα σὲ ἱστορία -ὅπως ἐλπίζουμε καὶ δεόμεθα- ὁ ἐπίσκοπος τῆς πόλεως Ρώμης, σύμφωνα μὲ τὴν ἀρχαία κανονικὴ τάξη, θὰ γίνει πρῶτος ἐπίσκοπος τῆς χριστιανικῆς οἰκουμένης.

Ὁμιλώντας, λοιπόν, γιὰ αὐτὸ τὸ πρωτεῖο, ἔχω τὴν ἐντύπωση, καὶ ἐπιτρέψτε μοῦ νὰ τὸ μοιραστῶ μαζὶ σᾶς, ὅτι ὁ σημερινὸς πάπας Ρώμης, ἡ Αὐτοῦ Ἁγιότητα Ἰωάννης Παῦλος Β', καὶ προσωπικὰ βίωνε καὶ ἐνώπιον ὅλου τοῦ κόσμου μαρτύρησε τὴν διακονία τοῦ καὶ τὸ πρωτεῖο τοῦ, πρὶν ἀπὸ ὅλα ἀκριβῶς ὡς διακονία εἰς τὸ ὄνομα τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ. Ὄχι πρωταρχικὰ ὡς ἐξάσκηση τῆς ἐξουσίας καὶ δικαιοδοσίας τοῦ, ἀλλὰ ὡς γεγονὸς τῆς νέας κεχαριτωμένης ἐν Χριστῶ ζωῆς μᾶς, ζωῆς ὡς καινῆς κτίσεως ἐν Χριστῶ, ἀναγεγεννημένων καὶ Πνεύματι Ἀγίω τεθεραπευμένων προσωπικοτήτων, βεβαπτισμένων, κεχρισμένων καὶ κοινωνῶν τῶν ἁγιασμάτων τοῦ Σώματος καὶ Αἵματος τοῦ Χριστοῦ.

Ἐδῶ πρέπει νᾷ ὑπογραμμιστεῖ αὐτὴ ἡ βαρύτητα τῆς διακονίας, καὶ ὄχι τῆς ἐξουσίας. Ἡ προσωπικότητα τοῦ Ἰωάννου Παύλου β' ὄντως ἐκπληροῖ τὸν ρόλο καὶ τοῦ ἄλλου τιμητικοῦ τοῦ τίτλου, τοῦ τίτλου τοῦ ποντίφικα, κατασκευαστὴ γεφυρῶν[3], διακονώντας όλους, πριν από όλα την Εκκλησία του και την ενότητα της, και μετά διακονώντας όσο καλύτερα είναι δυνατόν την ενότητα όλων. Με αυτόν τον τρόπο πράγματι κατασκευάζει γέφυρες και δείχνει τον εαυτό του ως γνήσιο κατασκευαστή γεφυρών πνευματικότητος, τον ποντίφικα.

Δὲν πρέπει νὰ ἀποσιωπήσω ὅτι ἕνας ἐκ τῶν μεγάλων Ἁγίων Πατέρων καὶ διδασκάλων, τοῦ ὁποίου καὶ ἐγὼ ὁ ἀνάξιος ἔχω τὸ μοναχικὸ μοῦ ὄνομα Ἐιρηναίος -ἄλλωστε Ἕλληνας τῷ γένει ἀπὸ τὴ Μικρὰ Ἀσία καὶ ἔμμεσα μαθητὴς τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου, ἀποστόλου τῆς ἀγάπης ὁ ὁποῖος πρῶτος στὴν Ἐκκλησία ἔλαβε τὸν τίτλο τοῦ θεολόγου- ἄνθρωπος ὁ ὁποῖος μὲ τὴ ζωὴ τοῦ καὶ τὴν προσωπικότητὰ τοῦ συνέδεε εἰς τὸν ἑαυτὸ τοῦ τὴν ἑνότητα τῆς ἀγάπης[4], την χριστιανική Ανατολή με την Δύση, τ.ε. την οικουμένη, ως να ήταν επίσης παράδειγμα και πρόδρομος του σημερινού πάπα Ρώμης Ιωάννου Παύλου Β', ο οποίος με τη ζωή και τη διακονία του, καταγόμενος από την Ανατολική Ευρώπη, από τον σλαβικό μας κόσμο, και ζώντας εις την Εκκλησία της Πολωνίας έως το 1978, μέχρι την εκλογή εις τον θρόνο του Πέτρου στην Ρώμη [sic!], από κοντά και σε επαφή με την Ορθόδοξη Εκκλησία και διακονώντας ύστερα και μέχρι του νυν ... με αυτόν τον τρόπο ενώνει την Ανατολή και την Δύση, θέλοντας να δημιουργεί, και δημιουργεί γέφυρες μεταξύ τους.

Διατὶ μνημόνευσα τον ἅγιο Ἐιρηναίο Λυώνος; Διότι αὐτὸς κάποτε, στίς ἀρχές του τρίτου αἰῶνος μετὰ την γέ